Türkiye için tarihte bugün - 10 Mayıs

Olaylar

1. 2010

   Deniz Baykal, CHP Genel Başkanlığından istifa ettiğini açıkladı.

   

   Deniz Baykal, Türk avukat, siyaset bilimci, akademisyen ve siyasetçidir. Cumhuriyet Halk Partisinin 4. genel başkanıdır. 1995-1996 yılları arasında başbakan yardımcılığı görevini yürüttü. Birçok hükûmette yer alan Baykal, kısa aralıklar dışında 1992-2010 yılları arasında Cumhuriyet Halk Partisinin genel başkanlığını yaptı. 2002-2010 yılları arasında CHP'yi ana muhalefet partisi olarak yönetti.

   Vikipedi'de oku: Deniz Baykal

2. 1996

   DYP Genel Başkanı Tansu Çiller'in Başbakanlık'tan ayrılmadan 22 gün önce, örtülü ödenekten 500 milyar lira çektiği açıklandı.

   

   Türkiye Cumhuriyeti başbakanı, Türkiye'de 1920-2018 yılları arasında hükûmetin ve bakanlar kurulunun başkanı olarak görev yapan milletvekiline verilen ünvândı. Başbakan, cumhurbaşkanı tarafından Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri arasından seçilirdi. Başbakanlık, 2017 anayasa değişikliği referandumunun ardından yapılan 2018 genel seçimleri ile birlikte kaldırıldı.

   Vikipedi'de oku: Türkiye başbakanı

3. 1978

   İstanbul, Beyoğlu'ndaki tarihi Çiçek Pasajı çöktü. Enkaz altında kalan 12 kişi öldü, 16 kişi yaralandı.

   

   Çiçek Pasajı, İstanbul'un Beyoğlu ilçesindeki İstiklal Caddesi üzerinde 19. yüzyılda inşa edilmiş, meyhane ve birahanelerle özdeşlemiş yapı.

   Vikipedi'de oku: Çiçek Pasajı

4. 1961

   TBMM, nispi temsil seçim sistemini kabul etti.

   Nispi temsil veya oransal temsil sistemi, siyasi partilerin veya adayların aldığı oyun parlamentoda orantılı olarak yansıtıldığı seçim sistemidir. Bu sistemde partiler oyları oranınca milletvekili çıkarlar.

   Vikipedi'de oku: Nispi temsil sistemi

5. 1939

   Radyo dalgalarına dair antlaşmayı Türkiye de imzaladı.

6. 1921

   Mustafa Kemal Paşa, TBMM'de Müdafaayı Hukuk Grubu'nu kurdu.

7. 1919

   İtilaf Devletleri temsilcileri, Paris'te, Yunanların İzmir'i işgali konusunda karar aldı.

   

   İzmir'in İşgali, İzmir'in 15 Mayıs 1919 ile 9 Eylül 1922 arasında Yunanistan Krallığı tarafından işgalidir. Yunanların İzmir'e çıkışı ile bölgede etnik çatışmalar yaşandı. Bu çatışmalar işgale uluslararası desteği azalttı ve Türk milliyetçiliğinde yükselişe yol açtı. İzmir Yüksek Komiseri Aristidis Steryadis, yönetimin Türklere yönelik ayrımcılığına karşı çıktı.

   Vikipedi'de oku: İzmir'in İşgali

8. 1876

   Osmanlı Devleti'nde, basına sansür uygulaması başlatıldı.

   

   Sansür, çeşitli kavramların çeşitli yollarla kontrol altına alınmasıdır. Genelde hükûmet tarafından uygulanır. En somut amacı toplumu korumak ve devletin üzerinde kontrol sağlayacağı şekilde geliştirmektir. Genellikle toplumu etkileyen durumlarda/eylemlerde uygulanır ve ifade özgürlüğünü bastırma amacı güdebilir.

   Vikipedi'de oku: Sansür

9. 1868

   Bugünkü adı Danıştay olan Şura-yı Devlet kuruldu.

   

   Şûrâ-yı Devlet Osmanlı Devleti'nde günümüzdeki Danıştay'a karşılık gelen yüksek yargı kurumudur. 1868-1922 yılları arasında görev yapmıştır.

   Vikipedi'de oku: Şûrâ-yı Devlet

10. 1799

    Cezzar Ahmed Paşa komutasındaki Osmanlı ordusu, Akka'da Napolyon Bonapart'ın komutasındaki Fransız ordusunu yenilgiye uğrattı.

    

    Cezzâr Ahmed Paşa, Napolyon Bonapart'a karşı Akka Kalesi'ni savunmasıyla tanınmış Boşnak asıllı Osmanlı komutanı ve veziridir. Sayda bölgesindeki çatışmaları yatıştırarak, çeyrek yüzyılı aşkın süre tam bir egemenlik kurmuştur.

    Vikipedi'de oku: Cezzâr Ahmed Paşa

Doğumlar

• 2001 Mustafa Kurtuldum, Türk basketbolcu
• 1997 Enes Ünal, Türk futbolcu
• 1993 Mert Yazıcıoğlu, Türk oyuncu
• 1984 Aslı Enver, Türk oyuncu
• 1978 Mithat Demirel, Türk asıllı Alman basketbolcu
• 1975 Merih Ermakastar, Türk şarkıcı ve sinema oyuncusu
• 1973 Rüştü Reçber, Türk futbolcu
• 1966 Mustafa Yıldızdoğan, Türk şarkıcı, besteci ve şair
• 1953 Aydın Babaoğlu, Türk sinema oyuncusu (ö. 2009)
• 1949 Yusuf Halaçoğlu, Türk tarihçi ve siyasetçi
• 1948 Mustafa Akgül, Türk akademisyen ve aktivist (ö. 2017)
• 1941 Aydın Güven Gürkan, Türk akademisyen ve siyasetçi (ö. 2006)
• 1925 Nasuh Akar, Türk güreşçi ve Olimpiyat şampiyonu (ö. 1984)
• 1922 Vüs'at O. Bener, Türk yazar ve şair (ö. 2005)
• 1911 Feridun Çölgeçen, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 1978)

Ölümler

• 2022 Ahmet Say, Türk müzik yazarı ve eleştirmeni (d. 1935)
• 2008 Leyla Gencer, Türk opera sanatçısı (d. 1928)
• 1975 Necdet Tosun, Türk sinema sanatçısı (d. 1926)