Türkiye için tarihte bugün - 13 Haziran

Olaylar

1. 2013

   Sibel Siber, KKTC'nin ilk kadın başbakanı oldu.

   

   Sibel Siber, KKTC'nin ilk ve tek kadın başbakanı ve eski KKTC Cumhuriyet Meclisi başkanı.

   Vikipedi'de oku: Sibel Siber

2. 2000

   Papa II. Jean Paul'e suikast girişiminden İtalya'da cezaevinde yatan Mehmet Ali Ağca, Türkiye'ye iade edildi.

   

   Papa II. Ioannes Paulus, doğum adıyla Karol Józef Wojtyła, Katolik Kilisesi'nin Polonya kökenli ilk papası ve 264. papa olarak tarihe geçmiştir. 16 Ekim 1978 tarihinde seçilmiş ve ölümüne dek 26 yıl 5 ay görev yapmıştır. Papalık tarihinde en uzun süre görev yapan papalardan biridir.

   Vikipedi'de oku: II. Ioannes Paulus

3. 1993

   Süleyman Demirel'in Cumhurbaşkanı seçilmesiyle boşalan DYP Genel Başkanlığına Tansu Çiller seçildi.

   

   Tansu Penbe Çiller veya bilinen adıyla Tansu Çiller, Türk ekonomist, akademisyen, siyasetçi ve 22. Türkiye Başbakanı. Başbakanlık görevini 1993-1996 yılları arasında sürdüren Çiller, Türkiye siyasi tarihindeki ilk ve tek kadın başbakandır. 1993-2002 yılları arasında Doğru Yol Partisi genel başkanlığı görevini yürütmüştür. 1996-1997 yılları arasında Başbakan yardımcılığı ve dışişleri bakanlığı görevini üstlenmiştir.

   Vikipedi'de oku: Tansu Çiller

4. 1991

   Türkiye ile Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti arasında pasaport uygulaması kaldırıldı.

   

   Pasaport, yabancı ülkelere gidecek olanlara yetkili kuruluşça verilen, yabancı ülke yetkililerinin kimlik incelemesinde geçerli olan belgedir.

   Vikipedi'de oku: Pasaport

5. 1977

   Başbakan Süleyman Demirel istifa etti. Hükûmeti kurma görevi Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı Bülent Ecevit'e verildi.

6. 1973

   Türkiye Büyük Millet Meclisinde, Devlet Güvenlik Mahkemeleri Kanunu kabul edildi.

7. 1972

   Boğaziçi Üniversitesi öğrencisi Banu Ergüder, içinde ceset bulunan bavulla yakalandı. Ergüder'in tecavüze karşı öldürdüğü ifadesine karşın, cinayeti örgütsel anlaşmazlık nedeniyle aynı üniversite öğrencilerinden Zeynel Altındağ'ın işlediği ortaya çıktı. Sıkıyönetimce aranan Adil Ovalıoğlu'nun öldürülmesine adı karışan Garbis Altınoğlu da yakalandı.

   

   Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul'da yer alan bir devlet araştırma üniversitesidir. 16 Eylül 1863 tarihinde Cyrus Hamlin ve Christopher Robert tarafından öncülü Robert Koleji kuruldu.

   Vikipedi'de oku: Boğaziçi Üniversitesi

8. 1971

   Kültür Bakanlığı kuruldu. Bakanlığa Talat Halman atandı.

   

   Talat Halman, Türk şair, yazar, çevirmen, akademisyen, diplomat, siyasetçi.

   Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığına bağlı olarak çalışan, kültür ve turizm işlerinden sorumlu olan bakanlık. 16 Nisan 2003 tarih ve 4848 sayılı kanun ile kuruldu. Daha sonra bu kanun lağvedilerek 10 Temmuz 2018 tarihli cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle yeniden düzenlendi.

   Vikipedi'de oku: Talât Sait Halman · Kültür ve Turizm Bakanlığı (Türkiye)

9. 1969

   Irak Hava Kuvvetleri'ne ait iki jet uçağı, yanlışlıkla Hakkâri'yi bombaladı.

   

   Hakkâri, Hakkâri ilinin merkezi olan şehirdir. Türkiye'nin en güneydoğusundadır.

   Vikipedi'de oku: Hakkâri

10. 1968

    Üniversitelerde başlayan boykot ve işgal eylemleri hızla yayılmaya başladı. İstanbul'dan sonra Ankara'da da 10 fakültede öğrenciler dersleri boykot ettiler. Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi işgal edildi.

    

    Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Cumhuriyet döneminin ilk kurulan fakültesi Ankara Üniversitesi'nin mühendislik ve temel bilim alanlarındaki öncü kuruluşlarındandır. Kuruluşundan bu yana fakülte Türkiye'de bilim ve teknolojinin gelişmesinde, ülkenin kalkınmasında, çağdaş düzeyde temel ve uygulamalı araştırmalar yapılmasında önemli katkılarda bulunmuştur.

    Vikipedi'de oku: Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi

11. 1966

    Ankara'da ilk kapalı devre televizyon yayını için hazırlıklara başlandı.

12. 1963

    1459 Harp Okulu öğrencisinin yargılanmasına başlandı.

    

    Kara Harp Okulu (KHO) ya da geleneksel adıyla Harbiye; Ankara'da bulunan ve Türk Kara Kuvvetlerinin muvazzaf subay kaynağı olan, Millî Savunma Üniversitesine bağlı olarak lisans seviyesinde eğitim veren askerî okuldur.

    Vikipedi'de oku: Kara Harp Okulu

13. 1962

    Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi'nden ayrılan Osman Bölükbaşı ve arkadaşları Millet Partisi'ni kurdu.

    

    Osman Bölükbaşı,, halk arasında Anadolu Fırtınası ve TıRT Osman lakaplarıyla tanınan Türk öğretmen ve siyasî lider. Millet Partisi lideri olarak 1950, 1954, 1957, 1961, 1965 ve 1969 Türkiye genel seçimlerinde milletvekili seçilerek Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde yer aldı.

    Vikipedi'de oku: Osman Bölükbaşı

14. 1951

    Amerika Birleşik Devletleri Dışişleri Bakanı Dean Acheson, Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü'nün (NATO) Avrupalı üyelerinden Türkiye'nin Pakt'a kabul edilmesini istedi.

    

    Dean Gooderham Acheson, Amerikalı devlet adamı ve avukat; ABD dışişleri bakanı (1949-1953), ABD başkanlarından dördünün danışmanı. II. Dünya Savaşı'nı izleten Soğuk Savaş döneminde ABD'nin dış politikasının mimarlığını yapmış, Sovyetler Birliği ve öteki komünist ülkelere karşı Batı İttifakı'nın oluşturulmasında etkili olmuştur.

    Vikipedi'de oku: Dean Acheson

15. 1939

    Başbakan Refik Saydam CHP parti grubuna Hatay Antlaşması'nın parafe edildiğini haber verdi.

    

    İbrahim Refik Saydam, Atatürk'ün Millî Mücadele'yi başlatmak üzere Samsun'a çıkan kadrodan Millet Meclisine mebus seçtiği 10 kişiden biri olup, Sağlık Bakanlığı ve Başbakanlık görevlerinde bulunmuş Türk hekim ve siyasetçiydi. Türkiye Cumhuriyeti'nin 4. başbakanıdır.

    Vikipedi'de oku: Refik Saydam

16. 1928

    Türkiye ile Düyunu Umumiye (Osmanlı borçları) alacaklıları arasında sözleşme imzalandı.

    

    Düyûn-ı Umûmiye, 1881-1923 yılları arasında Osmanlı İmparatorluğu'nun iç ve dış borçlarını denetleyen ve imparatorluğun iktisadi bağımsızlığını yitirmesine yol açan kurumdur. Kurum, Türk Kurtuluş Savaşı'nın Türk zaferi ile sonuçlanmasının ardından imzalanan Lozan Antlaşması ile lağvedilmiştir.

    Vikipedi'de oku: Düyûn-ı Umûmiye

17. 1921

    Mustafa Kemal, Ankara'ya gelen Fransa Temsilcisi Henry Franklin-Bouillon ile görüştü.

18. 1891

    İstanbul Arkeoloji Müzesi ziyarete açıldı.

    

    İstanbul Arkeoloji Müzesi, çeşitli kültürlere ait bir milyonu aşkın eserle, dünyanın en büyük müzeleri arasındadır. Türkiye'nin müze olarak inşa edilen en eski binasıdır. 19. yüzyılın ortalarında Maarif Nazırı Mehmed Esad Safvet Paşa tarafından Müze-i Hümâyûn adıyla 1869 yılında kurulmuştur ve 13 Haziran 1891'de ana binanın inşaatı tamamlanıp ziyarete açılmıştır.

    Vikipedi'de oku: İstanbul Arkeoloji Müzeleri

19. 1878

    Berlin'de, Osmanlı İmparatorluğu, Çarlık Rusyası, Büyük Britanya, Alman İmparatorluğu, Avusturya-Macaristan İmparatorluğu, İtalya Krallığı ve Fransa arasında, Berlin Antlaşması olarak adlandırılan barış antlaşmasını imzalamak üzere kongre toplandı.

    

    Büyük Britanya ve İrlanda Birleşik Krallığı, 1 Ocak 1801 tarihinde Büyük Britanya Krallığı ve İrlanda Krallığı'nın birleşmesi ile kurulmuştur. 6 Aralık 1922 tarihinde İngiliz-İrlanda Antlaşması ile Özgür İrlanda Devleti'nin kurulmasıyla krallık "Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı" adını almıştır.

    Vikipedi'de oku: Büyük Britanya ve İrlanda Birleşik Krallığı

20. 1859

    Erzurum'daki şiddetli depremde, kentin yarısından fazlası hasar gördü ve 3 bin kişi öldü.

21. 1550

    Mimar Sinan'ın eseri Süleymaniye Camii'nin temeli atıldı.

    

    Mimar Sinan veya Koca Mi'mâr Sinân Ağa ya da doğum adıyla Sinaneddin Yusuf, Osmanlı İmparatorluğu'nda Kanunî Sultan Süleyman, II. Selim ve III. Murad dönemlerinde baş mimar, mühendis ve matematikçiydi.

    Vikipedi'de oku: Mimar Sinan

Doğumlar

• 1997 Arca Tülüoğlu, Türk basketbolcu
• 1991 Onur Durmaz, Türk oyuncu
• 1972 Ufuk Sarıca, Türk eski basketbolcu
• 1971 Tarık, Türk şarkıcı
• 1965 Vahide Perçin, Türk tiyatro, film ve dizi oyuncusu
• 1958 Füsun Demirel, Türk tiyatro, film ve dizi oyuncusu ve çevirmen
• 1952 Hikmet Körmükçü, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu ve seslendirme sanatçısı
• 1935 Mehmet Üstünkaya, Türk iş adamı ve Beşiktaş JK yöneticisi (ö. 2000)
• 1925 Jak Kamhi, Türk iş adamı (ö. 2020)

Ölümler

• 2019 Şeref Has, Türk eski millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1936)
• 1987 Cemil Meriç, Türk yazar ve çevirmen (d. 1916)
• 1974 Turgut Zaim, Türk ressam ve dekoratör (d. 1906)
• 1965 Refik Fersan, Türk besteci ve müzik bilimci (d. 1893)
• 1933 Şeref Bey, Türk futbolcu, teknik direktör ve futbol hakemi (Beşiktaş futbol şubesinin kurucusu ve ilk kaptanı) (d. 1894)