Türkiye için tarihte bugün - 25 Ocak

Olaylar

1. 1997

   Yaşar Kemal Uluslararası Nonino Ödülü'nü İtalya'da düzenlenen bir törenle aldı.

2. 1988

   Türkiye, BM İşkenceyle Mücadele Sözleşmesi'ni imzaladı.

3. 1980

   Başbakan Süleyman Demirel'in azınlık Hükûmeti'nin görevde olduğu 73 günde politik nedenlerle 497 kişinin öldürüldüğü, 779 kişinin yaralandığı ve 72 soygun olayının yaşanmış olduğu açıklandı.

4. 1977

   İstanbul'da bir yıl içinde 510 öğrenci olayı meydana geldi, 13 öğrenci öldü.

5. 1974

   Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) ile Millî Selamet Partisi (MSP) Hükûmet ortaklığı protokolü imzaladı.

   

   Millî Selâmet Partisi, 1972 ile 1981 arasında Türkiye'de faaliyet göstermiş İslâmcı bir siyasî parti. Millî Görüş Hareketi'nin ikinci partisidir.

   Vikipedi'de oku: Millî Selamet Partisi

6. 1973

   Başbakan Ferit Melen "İşkence yalandır" dedi. Bülent Ecevit, bunun bir yalan olduğunu söyleyince Cumhuriyetçi Güven Partililerin (CGP) saldırısına uğradı.

   

   Ferit Sadi Melen, Türk bürokrat ve siyasetçi. Türkiye Cumhuriyeti'nin 14. Başbakanı.

   Cumhuriyetçi Güven Partisi (CGP), Millî Güven Partisi (MGP) ile Cumhuriyetçi Partinin birleşmesinden doğmuş ve 12 Eylül Darbesi'ne (1980) kadar faaliyetini sürdürmüş siyasi parti.

   Vikipedi'de oku: Ferit Melen · Cumhuriyetçi Güven Partisi

7. 1968

   Türk Ordu Futbol Takımı Dünya şampiyonu oldu.

8. 1966

   Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü (OECD) Türkiye'ye Yardım Konsorsiyumu Türkiye'nin dikkatini çekti; enflasyon hızla artıyor.

   

   Ekonomik Kalkınma ve İş Birliği Örgütü bazen de İktisadi İş Birliği ve Gelişme Teşkilatı uluslararası bir ekonomi örgütüdür.

   Vikipedi'de oku: OECD

9. 1958

   İstanbul'da 25 kişi, komünizm propagandası yaptıkları gerekçesiyle tutuklandı. Tutuklananların arasında Doktor Hikmet Kıvılcımlı da bulunuyordu.

   

   Hikmet Ali Kıvılcımlı, Türk Marksist-Leninist siyasetçi ve kuramcı, yazar, yayıncı ve çevirmen. Kaleme aldığı 100'den fazla çalışma içerisinde en önemli düşüncelerinden birisi tarih tezidir. Ancak Kıvılcımlı'nın tarih yaklaşımına ve çalışmalarına Türkiye akademisinde yeterince yer verilmemiştir. Bununla birlikte yakın zamanda yapılan çeşitli çalışmalar Kıvılcımlı'nın kendine özgü tarih tezine dikkat çekmiştir.

   Vikipedi'de oku: Hikmet Kıvılcımlı

10. 1956

    Türk Eczacıları Birliği kuruldu.

    

    Türk Eczacıları Birliği, merkezi Ankara'da olan bir sivil toplum kuruluşudur. Kısa adı TEB olan Türk Eczacıları Birliği, 25 Ocak 1956 tarihinde bir grup eczacı tarafından oluşturulmuş mesleki bir örgüttür.

    Vikipedi'de oku: Türk Eczacıları Birliği

11. 1954

    Ankara'da sıcaklık -30 dereceye düştü; okullar tatil edildi.

12. 1952

    Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı bir genelge yayımladı; 1952-1953 öğrenim yılından itibaren lise eğitimi 4 yıla çıkarılacak.

13. 1952

    Gümrük ve Tekel Bakanı Sıtkı Yırcalı, kibrit tekelinin kalktığını açıkladı; özel sektör kibrit üretebilecek.

    

    İbrahim Sıtkı Yırcalı, Türk siyasetçidir.

    Kibrit ya da çakmaksız, ağaç dallarından yontularak kürdana benzetilen ve başına sıvı yapışkan bir madde sürüldükten sonra, üzerine fosfor içeren bir katı karışım konularak oluşturulan yanıcı maddedir.

    Vikipedi'de oku: Sıtkı Yırcalı · Kibrit

14. 1950

    Şiddetli kış nedeniyle İç Anadolu Bölgesi ve Doğu Anadolu Bölgesi'nde yollar kapandı, Çubuk Barajı dondu.

    

    İç Anadolu Bölgesi, Anadolu'nun orta kısmında yer alan, Türkiye'nin yedi coğrafi bölgesinden biridir. Türkiye'de gelişmiş bölgeler arasında yer alır. Konumu sebe­biyle bu bölgeye "Orta Anadolu" da denir. İç Anadolu Bölgesi'nin yüzölçümü 151.000 km² olup bu alan Türkiye topraklarının %21'ini kaplar.

    Vikipedi'de oku: İç Anadolu Bölgesi

15. 1939

    Celâl Bayar Hükûmeti istifa etti. Yeni Hükûmet Refik Saydam Başkanlığında kuruldu.

    

    İbrahim Refik Saydam, Atatürk'ün Millî Mücadele'yi başlatmak üzere Samsun'a çıkan kadrodan Millet Meclisine mebus seçtiği 10 kişiden biri olup, Sağlık Bakanlığı ve Başbakanlık görevlerinde bulunmuş Türk hekim ve siyasetçiydi. Türkiye Cumhuriyeti'nin 4. başbakanıdır.

    Vikipedi'de oku: Refik Saydam

16. 1936

    İstanbul'da vapurculuk şirketi ile bütün kabotajın Denizyolları İdaresine geçmesini sağlayan sözleşme imzalandı.

    Kabotaj, bir devletin kendi içinde taşımacılıkta tanıdığı ayrıcalıktır. Bu ayrıcalıktan yalnızca yurttaşlarının yararlanması, millî ekonomiye önemli bir katkı sağlayacağından, devletler yabancı bandıralı gemilere ve yabancı bayraklı uçaklara kabotaj yasağı koyma yoluna gitmişlerdir. Bazı uluslararası sözleşmelerde de kabotaj yasağı koyma yetkisine ilişkin hükümler yer alır.

    Vikipedi'de oku: Kabotaj

17. 1919

    Ermeniler, Antep Hükûmet binasını ele geçirerek İdareye el koyduklarını açıkladılar.

    

    Gaziantep ya da halk arasında kullanılan eski ve kısa adıyla Antep Türkiye'nin Gaziantep ilinin merkezi olan şehirdir. 1,9 milyona yakın merkez nüfusuyla Türkiye'nin en fazla nüfusa sahip 5. şehri ve 2,250 milyon genel nüfusu ile Türkiye'nin 9. Büyük ilidir.

    Vikipedi'de oku: Gaziantep

18. 1363

    Sırpsındığı Muharebesi'ni Osmanlı Devleti kazandı.

    

    Sırpsındığı Muharebesi veya Birinci Meriç Muharebesi, 1364 yılında Sırp İmparatorluğu, Macar Krallığı, İkinci Bulgar İmparatorluğu, Bosna Banlığı ve Eflak Prensliği'nden oluşan ittifakın, Osmanlı Devleti'ni Balkanlar'dan atmak amacıyla başlattığı savaştır. Papalık'ın açık desteğini arkasına alan bu müttefik ordusu, Hristiyan dünyasının Balkanlar'daki Türk ilerleyişine karşı gösterdiği ilk kitlesel tepki ve Osmanlı'ya karşı düzenlenen ilk Haçlı savaşı olma özelliğini taşır.

    Vikipedi'de oku: Sırpsındığı Muharebesi

19. 1072

    Divânu Lügati't-Türk, Türk kültürünün ilk Türkçe dilinde yazılan sözlük eseri, Kaşgârlı Mahmut tarafından yazılmaya başlandı. (10 Şubat 1074'te bitirildi.)

    

    Sözlük veya lügat, bir dilin veya dillerin kelime haznesini (sözvarlığını), söyleyiş ve yazılış şekilleriyle veren, sözcüğün kökünü esas alarak, bunların başka unsurlarla kurdukları sözleri ve anlamlarını, değişik kullanışlarını gösteren yazılı eserdir.

    Vikipedi'de oku: Sözlük

Doğumlar

• 2006 Yusuf Akçiçek, Türk millî futbolcu
• 2000 Arda Berk Kaya, Türk basketbolcu
• 1982 Ömür Arpacı, Türk oyuncu
• 1980 Fulden Akyürek, Türk oyuncu
• 1978 Ahmet Dursun, Türk futbolcu
• 1962 Ruşen Çakır, Türk gazeteci
• 1960 Dursun Çiçek, Türk asker ve siyasetçi
• 1958 Mehmet Sekmen, Türk siyasetçi
• 1951 Numan Pekdemir, Türk kontrbasçı
• 1936 Onat Kutlar, Türk sinema eleştirmeni ve yazar (ö. 1995)
• 1923 Hıfzı Topuz, Türk gazeteci ve yazar
• 1842 Vilhelm Thomsen, Danimarkalı dil bilimci ve Türkolog (ö. 1927)

Ölümler

• 2026 Seha Okuş, Türk THM Sanatçısı, (d. 1928)
• 2025 Faruk Şen, Türk akademisyen (d. 1948)
• 2024 Hikmet Taşdemir, Türk oyuncu (d. 1942)
• 2020 Garbis Zakaryan, Ermeni asıllı Türk boksör ve antrenör (d. 1930)
• 2016 Ergüder Yoldaş, Türk müzisyen ve besteci (d. 1939)
• 2009 Orhan Duru, Türk yazar ve gazeteci (d. 1933)
• 1958 Cemil Topuzlu, Türk cerrah (Türkiye'de modern cerrahinin kurucusu, İstanbul'un eski Belediye Başkanı ve Tıp Fakültesi Dekanı) (d. 1866)