Türkiye için tarihte bugün - 22 Ocak

Olaylar

1. 2013

   Galatasaray Üniversitesi Saray Binası yangını. Ortaköy Çırağan Caddesi üzerinde bulunan yerleşkede elektrik kontağından çıkan yangın, Feriye Sarayları'ndan olan tarihî binanın pek çok tarihî eser ve kitap ile birlikte küle dönüp kullanılamaz hâle gelmesine sebep olmuştur.

   

   Galatasaray Üniversitesi, İstanbul'un Beşiktaş ilçesinin Ortaköy semtinde bulunan ve eğitim dili Fransızca olan bir devlet üniversitesi.

   Vikipedi'de oku: Galatasaray Üniversitesi

2. 2008

   Ümraniye'de ele geçirilen el bombalarıyla ilgili soruşturmada emekli Tuğgeneral Veli Küçük, avukat Kemal Kerinçsiz, gazeteci Güler Kömürcü, Türk Ortodoks Patrikhanesi Basın ve Halkla İlişkiler Sözcüsü Sevgi Erenerol, Susurluk davası hükümlüsü Sami Hoştan'ın da aralarında bulunduğu 33 kişi gözaltına alındı.

   Kemal Kerinçsiz, Türk avukat.

   Güler Kömürcü, gazeteci, yazar

   Vikipedi'de oku: Kemal Kerinçsiz · Güler Kömürcü

3. 2006

   Mersin'de 4,0 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi.

   

   Mersin, Türkiye'nin Mersin ilinin merkezi olan şehirdir. Mersin Türkiye'nin Akdeniz Bölgesi'nde bulunan bir liman kentidir. Mersin Limanı Türkiye'nin en büyük limanları arasındadır. Şehirde turizm, sanayi, tarım ve denizcilik gelişmiştir.

   Vikipedi'de oku: Mersin

4. 2000

   Ankara 9. Ağır Ceza Mahkemesi, DYP Şanlıurfa Milletvekili Fevzi Şıhanlıoğlu'nun ölümü ile ilgili davada, MHP Milletvekili Cahit Tekelioğlu'nu 2 yıl 9 ay 10 gün ağır hapse mahkûm etti. MHP Milletvekili Mehmet Kundakçı'nın ise beraatine karar verildi.

   

   Şanlıurfa, halk arasındaki kısa adıyla Urfa veya eski çağlarda bilinen adıyla Edessa, Türkiye'nin Şanlıurfa ilinin merkezi olan şehirdir.

   Vikipedi'de oku: Şanlıurfa

5. 1996

   Gazeteci Metin Göktepe'yi öldürdükleri iddiasıyla biri Emniyet Amiri 24 polis gözaltına alındı.

   

   Metin Göktepe, Türk gazeteci. 8 Ocak 1996'da İstanbul'da gözaltında işkence yapılarak öldürülen Evrensel gazetesi muhabiriydi.

   Vikipedi'de oku: Metin Göktepe

6. 1996

   Özgürlük ve Dayanışma Partisi (ÖDP) kuruldu. Partinin genel başkanlığına Doç. Dr. Ufuk Uras seçildi.

   

   Sol Parti, Türkiye'de faaliyet gösteren sosyalist siyasi parti. Parti tüzüğüne göre resmî kısaltması "SOL Parti" şeklindedir. Özgürlük ve Dayanışma Partisinin (ÖDP) 22 Aralık 2019 tarihinde Ankara'da düzenlenen 8. Olağanüstü Kongresi'nde partinin isminin Sol Parti olarak değiştirilmesine dair alınan tüzük değişikliği kararıyla kurulmuştur. Genel başkanı Önder İşleyen'dir.

   Vikipedi'de oku: Sol Parti (Türkiye)

7. 1989

   Sovyetler Birliği'nde ilk kez "Uluslararası Güzellik Yarışması" düzenlendi. Yarışmada Türkiye'yi temsil eden Meltem Hakarar birinci seçildi.

8. 1988

   Nâzım Hikmet'e vatandaşlık haklarının geri verilmesi için kampanya başlatıldı.

9. 1987

   Türkiye-Yunanistan Uyum Antlaşması, Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) adına parafe edildi.

   

   Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET), üyelerinin ekonomik entegrasyonunu hedefleyen bölgesel bir kuruluş. 1957'de Roma Antlaşması ile kuruldu. 1993'te Avrupa Birliği'nin (AB) kurulmasıyla Avrupa Topluluğu (AT) adını aldı ve AB'ye dâhil edildi. 2009'da ise tamamen AB'ye devredildi ve varlığı sona erdi.

   Vikipedi'de oku: Avrupa Ekonomik Topluluğu

10. 1987

    Yüksek Sağlık Şurası, tüp bebek uygulamasının Türkiye'de de başlatılmasını kararlaştırdı.

11. 1983

    12 Eylül Darbesi'nin 28. idamı: Kumarda kaybedip borçlandıktan sonra 1973 yılında bir taksi şoförünü, 1974 yılında ise araba almak için para biriktiren bir arkadaşını para için öldüren Ahmet Mehmet Uluğbay idam edildi.

    Ahmet Mehmet Uluğbay, kumarda kaybedip borçlandıktan sonra 1973 yılında bir taksi şoförünü, 1974 yılında ise araba almak için para biriktiren bir arkadaşını para için öldürdü. Yargılandı ve ölüm cezasına çarptırıldı. 12 Eylül Darbesi'nden sonra 1980-1984 arasında idam edilen 24'ü adli suçlu 50 mahkûmdan biridir.

    Vikipedi'de oku: Ahmet Mehmet Uluğbay

12. 1981

    İstanbul Sıkıyönetim Komutanlığınca gözaltına alınan Milliyetçi İşçi Sendikaları Konfederasyonu (MİSK) yöneticilerinin tümü serbest bırakıldı.

13. 1980

    Türkiye'de 12 Eylül 1980 Darbesi'ne Giden Süreç (1979- 12 Eylül 1980): Tariş olayları: Güvenlik güçleri arama yapmak için TARİŞ (Tariş İncir, Üzüm, Pamuk ve Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birlikleri) İşletmelerine girmek istedi; 50 kişi yaralandı, 600 işçi gözaltına alındı. TARİŞ'e bağlı iş yerlerinde işçiler direnişe geçti.

    

    Tariş İncir, Üzüm, Pamuk ve Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birlikleri,, merkezi İzmir'de bulunan, bir kooperatiftir.

    Vikipedi'de oku: Tariş İncir, Üzüm, Pamuk ve Yağlı Tohumlar Tarım Satış Kooperatifleri Birlikleri

14. 1979

    Türkiye'de 12 Eylül 1980 Darbesi'ne Giden Süreç (1979- 12 Eylül 1980): Devrimci Demokratik Kültür Derneklerinin, "Doğu'da Kürt halkından olmayan kamu görevlilerinin bölgeden uzaklaştırılması" kararı devlet tarafından yerine getirilmediği için Mardin Bayındırlık Müdürlüğünde görevli inşaat mühendisi İbrahim Özer, sabah işe giderken bir endüstri meslek lisesi öğrencisi tarafından silahlı saldırıya uğrayarak öldürüldü.

15. 1977

    İstanbul'da Saraçhane-Sultanahmet arasında, "Faşizme Ölüm" yürüyüşü yapıldı. Yürüyüşe 5 bin kişi katıldı.

    

    Saraçhane veya Saraçhanebaşı, İstanbul'un Fatih ilçesinde bulunan tarihî bir semttir. Atatürk Bulvarı ile Şehzadebaşı Caddesi'nin kesiştiği nokta olan; Bozdoğan Kemeri'nin çevresinde ve kuzeydoğu-güneybatı doğrultusunda Zeyrek ve Aksaray, doğu-batı doğrultusunda ise Şehzadebaşı ile Kıztaşı arasında kalan semt, İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin merkezi olan İstanbul Belediye Sarayı'na ev sahipliği yapmaktadır.

    Vikipedi'de oku: Saraçhane

16. 1973

    12 Mart dönemi başbakanlarından Nihat Erim, İnsan Hakları Mahkemesi Türkiye Yargıçlığına adaydı. Çok tepki görünce adaylıktan çekildi.

    

    12 Mart Muhtırası, 12 Mart 1971 tarihinde Türk Silahlı Kuvvetleri Komuta kademesinin Cumhurbaşkanı Cevdet Sunay'a bir muhtıra vererek 32. Türkiye Hükûmetini istifaya zorladığı askerî müdahaledir.

    Vikipedi'de oku: 12 Mart Muhtırası

17. 1969

    Fikir Kulüpleri Federasyonu'nun "Türk Halkına Mektup" başlıklı bildirisi toplatıldı.

    Fikir Kulüpleri Federasyonu (FKF), 12 Kasım 1965 tarihinde Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi kantininde, Ankara'daki yükseköğrenim kurumlarının öğrenci delegeleri tarafından kurulmuş sosyalist öğrenci örgütü.

    Vikipedi'de oku: Fikir Kulüpleri Federasyonu (1965)

18. 1965

    Yeni Seçim Kanunu Türkiye Büyük Millet Meclisinde kabul edildi. Yeni Seçim Kanunu millî bakiye sistemini ve birleşik oy pusulası kullanımını öngörüyor.

19. 1961

    İstanbul'da 300 cam işçisi kapalı salon toplantısı yaptı.

20. 1959

    İzmir Toplu Basın Mahkemesi, Demokrat İzmir gazetesi Yazı İşleri Müdürü Şeref Bakşık'a 15 gün, gazetenin sahibi Adnan Düvenci'ye ise, 1 yıl mahkûmiyet cezası verdi.

    Şeref Bakşık,, Türk siyasetçi.

    Vikipedi'de oku: Şeref Bakşık

21. 1959

    Kadın avukatlar, Refik Erduran'a "Bir Kilo Namus" adlı yapıtı nedeniyle açtıkları davadan vazgeçtiler.

    Ahmet Refik Erduran, Türk oyun yazarı, yayımcı ve gazeteci.

    Vikipedi'de oku: Refik Erduran

22. 1950

    İstanbul grekoromen güreş takımı, İstanbul'da Paris takımını 7-1 yendi.

    Grekoromen güreş, uluslararası alanda uygulanan amatör rekabetçi güreşin başlıca stillerinden biridir. En önemli özelliği, rakibin belden aşağısına temasın tamamen yasak olmasıdır. Greko-Romen güreş, 1896'dan bu yana Olimpiyat Oyunları'nda yer almaktadır.

    Vikipedi'de oku: Grekoromen güreş

23. 1938

    Yalova Termal Oteli açıldı.

    Yalova Termal Oteli mimar Sedad Hakkı Eldem tarafından tasarlanmış; 1934 ile 1937 yılları arasında Yalova'da inşa edilmiş bir oteldir.

    Vikipedi'de oku: Yalova Termal Oteli

24. 1932

    İlk Türkçe Kur'an, Hafız Yaşar (Okur) tarafından Yerebatan Camii'nde okundu.

    

    Kur'an veya Müslümanlarca kullanılan adıyla Kur'an-ı Kerim, Müslüman inancına göre, yaklaşık 23 yıllık bir süreçte âyetleri Allah tarafından Cebrâil adındaki melek aracılığıyla Muhammed'e parça parça vahiyler hâlinde indirilen bir kutsal kitaptır.

    Vikipedi'de oku: Kur'an

25. 1930

    Gazi ve Türklük aleyhine yayın yapmaktan dolayı Resimli Ay dergisi aleyhine dava açıldı.

    

    Resimli Ay, 1924 ile 1931 yılları arasında Sabiha Sertel ve Zekeriya Sertel tarafından çıkarılan aylık edebiyat ve magazin dergisi

    Vikipedi'de oku: Resimli Ay

26. 1580

    İstanbul Rasathanesi, III. Murat tarafından yıktırıldı.

    

    Takiyüddin'in Rasathanesi, 1575 yılında Osmanlı bilgini Takiyüddin tarafından İstanbul'da Tophane sırtlarında kurulan gözlemevidir.

    Vikipedi'de oku: Takiyüddin'in Rasathanesi

27. 1517

    Osmanlı ordusu, Ridaniye Savaşı'nda Memluk ordusunu yendi. Bu savaşın ardından, halifelik Osmanlılara geçti.

    Ridâniye Muharebesi, 22 Ocak 1517 tarihinde Osmanlı Devleti ile Memlûk Sultanlığı arasında geçen muharebedir. Muharebeyi I. Selim komutasındaki Osmanlı ordusu kazanmıştır.

    Vikipedi'de oku: Ridâniye Muharebesi

Doğumlar

• 2003 Göktan Gürpüz, Alman asıllı Türk futbolcu
• 1996 Ramazan Civelek, Türk futbolcu
• 1992 Ensar Baykan, Türk asıllı Alman futbolcu
• 1988 Abdullah Karmil, Türk futbolcu
• 1985 Yasemin Ergene, Türk oyuncu
• 1984 Josef Çınar, Türk asıllı Alman futbolcu
• 1982 Okan Koç, Türk futbolcu
• 1982 Sedef Avcı, Türk oyuncu ve model
• 1979 Özge Uzun, Türk TV ve haber sunucusu
• 1975 Kenan Çoban, Türk sinema ve televizyon oyuncusu
• 1973 Olgun Aydın Peker, Türk iş insanı
• 1972 Mahir İpek, Türk oyuncu
• 1970 Aydın Ünal, Türk gazeteci, yazar ve siyasetçi
• 1969 Durdu Mehmet Kastal, Türk siyasetçi
• 1967 Şanver Göymen, Türk kaleci
• 1961 Yavuz Çuhacı, Türk besteci, şarkı sözü yazarı ve TV yönetmeni
• 1958 Filiz Koçali, Türk siyasetçi ve Sosyalist Demokrasi Partisi genel başkanı
• 1956 Fadıl Akgündüz, Türk iş insanı
• 1956 Şükrü Halûk Akalın, Türk dil bilimci ve Türk Dil Kurumu başkanı
• 1950 Mustafa Irgat, Türk şair ve sinema yazarı (ö. 1995)
• 1946 Cihan Ünal, Türk tiyatro sanatçısı
• 1941 İbrahim Arıkan, Türk iş insanı (ö. 2016)
• 1933 Kaya Gürel, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 2010)
• 1933 Sezai Karakoç, Türk şair, yazar ve siyasetçi (ö. 2021)
• 1932 Günseli Başar, Türk manken (ö. 2013)
• 1915 Ertuğrul Bilda, Türk oyuncu (ö. 1993)
• 1902 Selahattin Pınar, Türk besteci ve tanburi (ö. 1960)
• 1899 László Rásonyi, Macar Türkolog (ö. 1984)

Ölümler

• 2025 Aydın Yazıcı, Türk futbolcu (d. 1938)
• 2022 Ali Arif Ersen, Türk ressam ve fotoğraf sanatçısı (d. 1958)
• 2018 Lütfi Doğan, Türk ilahiyatçı, siyasetçi ve 11. Diyanet İşleri başkanı (d. 1927)
• 2018 Enver Ercan Türk şair (d. 1958)
• 2017 İlhan Cavcav, Türk iş insanı ve spor yöneticisi (d. 1935)
• 2016 Kamer Genç, Türk siyasetçi (d. 1940)
• 2016 Osman Şahinoğlu, Türk siyasetçi (d. 1927)
• 2016 Tahsin Yücel, Türk akademisyen, yazar, eleştirmen ve çevirmen (d. 1933)
• 2015 Oğuz Oktay, Türk oyuncu (d. 1939)
• 2009 İsmail Hakkı Birler, Türk siyasetçi (d. 1927)
• 2008 Orhan Aksoy, Türk yönetmen, senarist ve yapımcı (d. 1930)
• 2006 Aydın Güven Gürkan, Türk siyasetçi ve Sosyaldemokrat Halkçı Parti eski genel başkanı (d. 1941)
• 2005 Atilla Özkırımlı, Türk edebiyat tarihçisi ve yazar (d. 1942)
• 1991 Feyyaz Berkay, Türk tıp doktoru. Türkiye'de Beyin ve sinir cerrahisi alanının öncülerinden (d. 1913)
• 1987 Zeyyad Baykara, Türk siyasetçi ve eski başbakan yardımcılarından (d. 1915)
• 1975 Abdi Parlakay, Türk futbol hakemi (d. 1914)
• 1922 Salih Hayali Yaşar, Türk siyasetçi (d. 1869)
• 1647 Koca Musa Paşa, Osmanlı devlet adamı ve denizci (d. ?)
• 1517 Hadım Sinan Paşa, Osmanlı vezir-i azam
• 1387 Çandarlı Kara Halil Hayreddin Paşa, Osmanlı sadrazamı (d. ?)