Türkiye için tarihte bugün - 15 Haziran

Olaylar

1. 2017

   Cumhuriyet Halk Partisi İstanbul Milletvekili Enis Berberoğlu'na yirmi beş yıl hapis cezası ve tutuklama kararı verilmesiyle, CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu'nun Ankara'dan İstanbul'a kadar sürecek olan "Adalet Yürüyüşü" başladı.

   

   Kadri Enis Berberoğlu,, Türk gazeteci, yazar ve siyasetçi. CHP parti meclisi üyesi ve genel başkan yardımcısıdır.

   Vikipedi'de oku: Enis Berberoğlu

2. 1994

   İş adamı Vehbi Koç'a İsviçre'de, Birleşmiş Milletler Nüfus Faaliyetleri Ödülü verildi.

   

   Ahmet Vehbi Koç, Türk sanayici, iş adamı ve Koç Holding'in kurucusudur.

   İsviçre, resmî adıyla İsviçre Konfederasyonu, Batı, Orta ve Güney Avrupa'nın kesişme noktasında bulunan bir ülkedir. Federal otoritelerin merkezi Bern ile birlikte 26 kantondan oluşan bir federal cumhuriyettir. Kuzey sınırında Almanya, batısında Fransa, güneyinde İtalya, doğusunda Avusturya ile Lihtenştayn yer alır.

   Vikipedi'de oku: Vehbi Koç · İsviçre

3. 1990

   İstanbul'un ilk tüp bebeği doğdu.

   

   Tüp bebek ya da bilimsel ismiyle in vitro fertilizasyon (IVF), bir yumurtanın sperm tarafından, vücut dışında suni olarak döllenmesi sürecidir. IVF, kısırlık tedavisinde diğer yardımlı üreme yöntemleri başarısız olduğunda kullanılan önemli bir tedavi yöntemidir.

   Vikipedi'de oku: Tüp bebek

4. 1981

   Mehmet Ali Ağca'yı hapisten kaçıran Bünyamin Yılmaz, 18 yıl hapse mahkûm oldu.

5. 1978

   İstanbul Tarabya'da bir belediye otobüsü denize uçtu; 35 yolcudan 4'ü kurtulabildi.

   

   Tarabya, İstanbul Boğazı'nın Avrupa yakasında, Sarıyer ilçesine bağlı bir mahalledir. Deniz kenarındaki balık lokantaları ve tavernalarıyla ünlüdür. 2022 nüfus sayımına göre nüfusu 17.852'dir. İstanbul Boğazı'nın Avrupa kıyısında, Yeniköy ve Kireçburnu mahalleleri arasında yer alır. Kıyıdaki balık restoranlarıyla ünlüdür. Pierre Loti Fransız Lisesi ve Tarabya İngiliz Okulları'nın Tarabya'da lise kampüsleri bulunmaktadır.

   Vikipedi'de oku: Tarabya

6. 1970

   İşçiler, İzmit Gebze'den İstanbul'a doğru yürüyüşe geçtiler. Yürüyüş sırasında geçilen yerlerdeki işçiler de yürüyüşe katıldı. 15-16 Haziran işçi direnişi olarak adlandırılan bu olaylar, 16 Haziran'da 5 kişinin ölmesi ve İstanbul ve Kocaeli'de sıkıyönetim ilan edilmesi ile sona erdi.

   15-16 Haziran Olayları, 15-16 Haziran 1970 tarihlerinde Türkiye'de İstanbul merkezli olarak başlayan ve yayılan, Türkiye tarihindeki en büyük işçi eylemlerinden biri.

   Vikipedi'de oku: 15-16 Haziran olayları

7. 1942

   Atatürk'ün Şişli'de oturduğu ev müze oldu.

   

   Şişli, İstanbul ilinin Avrupa Yakası'nda yer alan bir ilçesidir. 25 mahallesi bulunan Şişli, doğuda Beşiktaş, kuzeyde ve batıda Kâğıthane ve güneyde Beyoğlu ilçeleri ile komşudur. İlçenin yüzölçümü 10 km²dir.

   Vikipedi'de oku: Şişli

8. 1938

   Medeni Kanun'daki evlenme yaşı; kadınlar için 15, erkekler için 17 olarak düzenlendi.

   Türk Medeni Kanunu kısaca TMK, Türkiye Cumhuriyeti'nde 1 Ocak 2002 tarihinde yürürlüğe giren, medeni hukuk sisteminin temelini oluşturan kanundur. 22 Kasım 2001'de ülkenin yasama organı olan Türkiye Büyük Millet Meclisinin kabul ettiği bu kanun Türk Kanunu Medenisi'nin yerini almıştır. Yaklaşık 1030 maddeden oluşmaktadır ve beş kitap halindedir.

   Vikipedi'de oku: Türk Medeni Kanunu

9. 1936

   1931'den beri Cumhuriyet Halk Partisi Genel Sekreterliği'ni yapmakta olan Recep Peker, Mustafa Kemal Atatürk tarafından görevinden alındı. Genel Sekreterlik görevi, Başvekil İsmet İnönü'ye verildi.

   

   Mehmet Recep Peker, Türk asker, siyasetçi.

   Vikipedi'de oku: Recep Peker

10. 1930

    Türkiye'nin ilk dış kredisi olan 10 milyon dolar, Amerikan Yardım Bankası'ndan alındı.

11. 1927

    Türkiye'nin ilk modern akıl ve ruh hastalıkları hastanesi olan Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi açıldı.

    

    Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Sağlık Bakanlığına bağlı Türkiye'nin ilk modern ruh sağlığı ve sinir hastalıkları kurumu.

    Vikipedi'de oku: Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi

12. 1926

    İzmir Suikastı: Atatürk'e karşı yapılacak olan suikast, "Giritli" motorcu Şevki tarafından Vali Kazım Dirik'e bildirildi.

    

    Mehmet Kazım Dirik, Türk asker ve siyasetçidir.

    İzmir Suikastı, Türkiye Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Paşa'ya 14 Haziran 1926 tarihinde, İzmir'de yapılması planlanan suikast girişimidir. Aralarında eski bakanların, milletvekillerinin ve valilerin de bulunduğu bir grup tarafından planlanmış ancak hayata geçirilmeden engellenmiştir.

    Vikipedi'de oku: Kâzım Dirik · İzmir Suikastı

13. 1923

    Nezihe Muhiddin'in öncülüğünde Darülfünun Konferans Salonu'nda gerçekleşen toplantı sonucu Kadınlar Halk Fırkası'nın kurulması kararlaştırıldı. Fırka, yeni Türkiye'deki ilk siyasal parti girişimidir. Fakat parti kuruluşu için izin verilmediğinden, Türk Kadınlar Birliği adında bir derneğe dönüşmüştür.

    

    Nezihe Muhiddin Tepedelengil, Osmanlı-Türk düşünür, gazeteci, yazar ve kadın hakları savunucusudur.

    Kadınlar Halk Fırkası (KHF) ya da Türk Kadınlar Birliği, 1923'te Nezihe Muhiddin öncülüğünde kurulan, Türkiye'deki ilk siyasal parti girişimlerinden biri. O tarihte kadınları siyasi temsilinin mümkün olmadığı gerekçesiyle partinin kuruluşu reddedilmiş ve Türk Kadınlar Birliği adıyla derneğe dönüşmüştür.

    Vikipedi'de oku: Nezihe Muhiddin · Kadınlar Halk Fırkası

14. 1920

    Yozgat'ta Çapanoğu Ayaklanması başladı.

    

    Yozgat Ayaklanması veya Çapanoğlu Ayaklanması, Türk Kurtuluş Savaşı sırasında Hürriyet ve İtilaf reisi Çapanoğlu Edip Bey ve kardeşi Celâl Bey tarafından Yozgat ve yöresinde çıkarılan Ankara Hükûmeti'ne karşı bir ayaklanmadır.

    Vikipedi'de oku: Yozgat Ayaklanması

15. 1920

    15. Kolordu Komutanlığı, "Doğu Cephesi Komutanlığı" olarak adlandırıldı. Cephenin komutanlığına Kazım Karabekir Paşa getirildi.

    

    Musa Kâzım Karabekir, Türk asker ve siyasetçidir. "Alçıtepe Kahramanı" namıyla tanınır. Türk Kurtuluş Savaşı'nı başlatan komutanların arasında yer alarak Doğu Cephesi'nde gösterdiği başarılardan dolayı Kırmızı-Yeşil şeritli İstiklâl Madalyası ile taltif edildi. Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk muhalif partisi olan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın kurucuları arasında yer alıp, genel başkanı oldu. Afşar Türklerinden olup soyu Karamanoğulları'na dayanmaktadır.

    Vikipedi'de oku: Kâzım Karabekir

16. 1865

    Yoksullar ve yetimlerin yatılı eğitimi için Darüşşafaka kuruldu.

    

    Darüşşafaka, İstanbul'da kuruluşu 1863 yılına dayanan parasız, yatılı, karma öğretim kurumudur.

    Vikipedi'de oku: Darüşşafaka

17. 1826

    Sultan II. Mahmud, Yeniçeri Ocağı'nı kaldırdı. Yerine "Asakir-i Mansure-i Muhammediye" adıyla yeni bir askeri teşkilat kuruldu. Bu olay, Osmanlı tarihinde "Vaka-i Hayriye" (Hayırlı Olay) olarak anıldı.

    

    Asakir-i Mansure-i Muhammediye Osmanlı ordusu bünyesinde yer almış bir ocaktır. II. Mahmud tarafından Yeniçeri Ocağı'nın kaldırılmasının ardından 7 Temmuz 1826 tarihinde kurulmuştur. Ağa Hüseyin Paşa'nın komuta ettiği ocakta Koca Hüsrev Mehmed Paşa serasker olarak görev yapmıştır.

    Vikipedi'de oku: Asâkir-i Mansûre-i Muhammediyye

Doğumlar

• 2002 Enis Destan, Türk futbolcu
• 1997 Taro Emir Tekin, Türk oyuncu
• 1994 Erdi Güncan, Türk futbolcu
• 1988 Ezgi Eyüboğlu, Türk oyuncu
• 1984 Buray, Türk pop müzik şarkıcısı
• 1978 Ahmet Çağıran, Türk futbolcu
• 1961 İsmail Kartal, Türk teknik direktör ve eski eski millî futbolcu
• 1958 Ege Aydan, Türk yönetmen, tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu
• 1954 Bedia Ener, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu, seslendirme sanatçısı (ö. 2025)
• 1950 Uğur Erdener, Türk tıp profesörü
• 1932 Hüseyin Baradan, Türk sinema oyuncusu (ö. 2004)
• 1932 Saltuk Kaplangı, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (ö. 2010)
• 1929 Fakir Baykurt, Türk yazar (ö. 1999)
• 1925 Attilâ İlhan, Türk şair ve yazar (ö. 2005)
• 1919 Muzaffer Tema, Türk sinema sanatçısı (ö. 2011)

Ölümler

• 2026 Ece İrtem, Türk oyuncu ve opera sanatçısı (d. 1991)
• 2016 Hakkı Devrim, Türk gazeteci ve yayımcı (d. 1929)
• 2013 Peride Celal, Türk yazar (d. 1916)
• 2004 Ahmet Piriştina, Türk siyasetçi (d. 1952)
• 2000 Mina Urgan, Türk edebiyat kuramcısı (d. 1915)
• 1999 Tahir Kutsi Makal, Türk gazeteci ve yazar (d. 1937)
• 1981 Cihat Bilgehan, Türk siyasetçi ve hukukçu (d. 1923)
• 1966 İzzet Melih Devrim, Türk şair, romancı ve oyun yazarı (d. 1887)
• 1961 Peyami Safa, Türk yazar ve gazeteci (d. 1899)
• 1876 Hüseyin Avni Paşa, Osmanlı Sadrazamı ve devlet adamı (d. 1819)