Türkiye için tarihte bugün - 24 Şubat

Olaylar

1. 2006

   Türkiye, idam cezasının barış zamanı dışında, savaş ve savaş tehlikesi anında da kaldırılmasını öngören Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 13. protokolünü onayladı.

   

   İnsan Hakları ve Temel Özgürlüklerin Korunmasına İlişkin Sözleşme ya da bilinen adıyla Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, kısaca AİHS, Avrupa genelinde insan haklarını ve siyasi özgürlükleri güvence altına almak amacıyla hazırlanmış uluslararası bir antlaşmadır.

   Vikipedi'de oku: Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi

2. 1993

   Danıştay, Nâzım Hikmet'in vatandaşlığa alınması için kardeşi Samiye Yaltırım'ın açtığı davayı reddeden, İdare mahkemesi kararını onayladı.

   

   İdare mahkemeleri, idare hukuku alanında, özellikle kamu gücünün kullanılması ile ilgili anlaşmazlıkların çözümünde görev yapan mahkemelerdir. Bu mahkemeler Kara Avrupası hukuk düzenini kabul etmiş Avrupa devletlerinde bulunur ve genel mahkemelerden ayrıdır.

   Vikipedi'de oku: İdare mahkemesi

3. 1977

   Türk fizikçi Prof. Dr. Feza Gürsey, Oppenheimer Ödülü'ne değer bulundu. Gürsey, ödülünü Amerikalı fizikçi Sheldon Glashow ile paylaştı.

   

   Feza Gürsey, Türk fizikçi ve matematikçi.

   Sheldon Lee Glashow "temel parçacıklar arasındaki zayıf ve elektromanyetik etkileşimlerin birleşik kuramına katkıları ve bu çalışmaları kapsamında zayıf nötr akımı öngörmeleri" nedeniyle Steven Weinberg ve Abdus Salam ile birlikte 1979 Nobel Fizik Ödülü'nü kazanan Amerikalı fizikçidir.

   Vikipedi'de oku: Feza Gürsey · Sheldon Glashow

4. 1960

   Şair Necip Fazıl Kısakürek; 5 yıl, 2 ay, 15 gün hapis cezası aldı.

   

   Necip Fazıl Kısakürek, gerçek adıyla Ahmet Necip Kısakürek, Türk şair, yazar ve düşünürdür. İlk şiirlerinde bireysel bunalımlar, metafizik sorgulamalar ve şehir yalnızlığı gibi temaları işlemiş, 1934 yılında tasavvufla tanıştıktan sonra düşünsel bir dönüşüm yaşayarak eserlerinde İslami ve mistik konulara ağırlık vermeye başlamıştır.

   Vikipedi'de oku: Necip Fazıl Kısakürek

5. 1955

   Türkiye ile Irak arasında karşılıklı iş birliği antlaşması (CENTO), Bağdat'ta imzalandı. Daha sonra Birleşik Krallık, İran ve Pakistan üye olarak, Amerika Birleşik Devletleri de gözlemci sıfatıyla katıldı.

   

   CENTO (Central Treaty Organization; Merkezi Antlaşma Teşkilatı; önceki adı ile Bağdat Paktı, Türkiye, İran, Irak, Pakistan ve Birleşik Krallık arasında, Sovyetler Birliği'nin Ortadoğu'da nüfuz kurmasını önlemeye yönelik olarak kurulan eski karşılıklı güvenlik ve savunma örgütü.

   Vikipedi'de oku: CENTO

6. 1954

   Tuna Nehri'nden Karadeniz'e, oradan da İstanbul Boğazı'na inen buz parçaları, tabakalar halinde tüm Boğaz'ı ve limanı kapladı; deniz trafiği durdu.

   

   Tuna, Almanya'nın güneyinde Kara Orman bölgesinde Donaueschingen kasabasında Brigach ve Breg nehirlerinin birleşmesiyle meydana gelen nehir.

   Vikipedi'de oku: Tuna

7. 1942

   Almanya'nın Ankara Büyükelçisi Franz von Papen'e, Ankara'da suikast girişiminde bulunuldu. Büyükelçi ve eşi olaydan yara almadan kurtuldu; suikastçının Yugoslav göçmeni Ömer Tokat olduğu belirlendi.

   Yugoslavlar, Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti'nde yaşayan bütün milletler için kullanılan bir üst kimlik.

   Vikipedi'de oku: Yugoslavlar

8. 1918

   Trabzon, Rus ve Ermeni işgalinden kurtuldu.

9. 1912

   İtalya'nın zaferiyle sonuçlanan, Beyrut Muharebesi yapıldı.

   

   Beyrut Muharebesi veya Beyrut Harekâtı, 1911-1912 yılları arasında gerçekleşen Trablusgarp Savaşı'nın bir parçası olarak 24 Şubat 1912'de, Osmanlı ve İtalyan kuvvetleri arasında Beyrut'ta meydana gelen deniz muharebesidir.

   Vikipedi'de oku: Beyrut Muharebesi (1912)

Doğumlar

• 1991 Semih Kaya, Türk futbolcu
• 1990 Emir Gökçe, Türk genç futbolcu
• 1973 Tuna Kiremitçi, Türk yazar
• 1953 Selman Ada, Türk besteci, orkestra şefi ve piyanist
• 1952 Gaffar Okkan, Türk polis (ö. 2001)
• 1951 Garo Mafyan, Ermeni asıllı Türk besteci ve aranjör
• 1943 Cihat Tamer, Türk sinema, tiyatro ve dizi film oyuncusu
• 1940 Yüksel Pazarkaya, Türk yazar
• 1936 Ferit Edgü, Türk öykücü, şair, romancı ve deneme yazarı (ö. 2024)
• 1935 Erkan Yolaç, Türk televizyon sunucusu (ö. 2024)
• 1895 Osman Fuad Efendi, Osmanlı Hanedanı'ndan şehzade (ö. 1973)
• 1885 Fuat Umay, Türk hekim, bürokrat ve siyasetçi (ö. 1963)
• 1864 Hüseyinzade Ali Turan, Türk doktor, profesör ve yazar (ö. 1940)

Ölümler

• 2025 Sevim Belli, Türk sosyalist yazar, çevirmen, doktor ve aktivist (d. 1925)
• 2022 Ayten Erman, Türk sinema ve tiyatro oyuncusu (d. 1935)
• 2016 Mehmed Kırkıncı, Türk din adamı ve yazar (d. 1928)
• 2007 Akgün Tekin, Türk gazeteci ve yazar (d. 1940)
• 2007 Orçun Sonat, Türk asker, sinema ve tiyatro oyuncusu (d. 1941)
• 2005 Coşkun Kırca, Türk diplomat, siyasetçi ve eski Dışişleri bakanlarından (d. 1927)
• 2003 Güven Önüt, Türk eski millî futbolcu ve teknik direktör (d. 1940)
• 1992 Hıfzı Veldet Velidedeoğlu, Türk hukukçu, akademisyen, yazar ve gazeteci (d. 1904)
• 1990 Mustafa Münir Birsel, Türk siyasetçi (d. 1897)
• 1977 Yorgo Bacanos, Türk besteci ve udi (d. 1900)
• 1910 Osman Hamdi Bey, Türk arkeolog, ressam ve müzeci (d. 1842)

Bayramlar ve özel günler

• Trabzon'un Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1918)
• Trabzon'un Yomra ilçesinin Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1918)