Türkiye için tarihte bugün - 25 Mayıs

Olaylar

1. 2008

   61. Cannes Film Festivali’nde En İyi Yönetmen Ödülünü Nuri Bilge Ceylan, Üç Maymun filmi ile aldı. Ceylan, ödülünü kucaklarken, “Benim yalnız ve güzel ülkeme ithaf ediyorum” dedi. Ceylan, üçüncü kez Cannes'da ödül alarak bir rekora da imza attı.

   2008 Cannes Film Festivali 14 Mayıs-25 Mayıs 2008 tarihleri arasında yapılacak olan 61. Cannes film festivali. Indiana Jones and the Kingdom of the Crystal Skull ve Kung Fu Panda gibi Hollywood yapımları dünyada ilk gösterilmlerini bu festivalde yapacaklardır.

   Vikipedi'de oku: 2008 Cannes Film Festivali

2. 2005

   Azeri petrolünü Türkiye üzerinden dünya pazarına ulaştırması amaçlanan Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) boru hattına ilk petrol verildi.

   

   Bakü-Tiflis-Ceyhan (BTC) Boru Hattı, 1.768 km uzunluğunda, Azerbaycan Bakü yakınlarındaki Sangaçal Terminali'nden gelen petrolü, Türkiye Akdeniz kıyısında Ceyhan deniz terminaline; Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye üzerinden geçerek taşıyan petrol boru hattı.

   Vikipedi'de oku: Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı

3. 2005

   UEFA Şampiyonlar Ligi 2004-2005 sezonu finali Atatürk Olimpiyat Stadyumu'nda yapıldı. Normal süresi 3-3 biten maçı, Liverpool penaltılarla 6-5 Milan'ı yendi.

   

   Liverpool Football Club; Merseyside, Liverpool'da kurulmuş İngiltere'nin en köklü futbol kulüplerinden birisidir. Kurulduğu yıl olan 1892'den beri, 6 kez Şampiyonlar Ligi şampiyonluğu, 3 kez UEFA kupası şampiyonluğu, 20 kez İngiltere şampiyonluğu ve 8 kez FA Kupası şampiyonluğu elde etmiştir.

   Vikipedi'de oku: Liverpool FC

4. 2003

   56'ncı Cannes Film Festivali'nde Nuri Bilge Ceylan'ın Uzak adlı filmi, Büyük Ödülü, Gus Van Sant'ın Fil (Elephant) adlı filmi ise, Altın Palmiye ödülünü aldı.

   

   Büyük Ödül, Cannes Film Festivali jürisi tarafından uluslararası yarışma bölümünde yer alan filmlerden birine ya da birkaçına verilen ödül. Festivalin büyük ödülü olan Altın Palmiye'den sonra ikinci en büyük ödüldür. Bu ödülün verilmeye başlamasından önceki dönemde, Jüri Ödülü ikinci büyük ödül sayılmaktaydı.

   Vikipedi'de oku: Cannes Film Festivali Büyük Ödülü

5. 1997

   Afganistan'dan kaçan General Raşid Dostum, Türkiye'ye sığındı.

   

   Abdürreşid Dostum ya da Raşid Dostum, Özbek asıllı Afgan asker. Afganistan tarihinin Mareşal unvanına sahip üçüncü komutanı, Afganistan'daki Özbeklerin lideri ve eski Afganistan Devlet Başkan yardımcısı.

   Vikipedi'de oku: Abdürreşid Dostum

6. 1983

   Millî Güvenlik Konseyi, kürtaj yasa tasarısını kabul etti.

   Kürtaj, hamilelikte rahim içerisindeki ceninin tıbbi müdahale ile alınmasıdır. Bunun yanı sıra rahim iç duvarından kazınarak örnek alınıp incelenmesi de kürtaj olarak adlandırılır. Türkçeye 1930'larda Fransızca curetage sözcüğünden geçmiştir.

   Vikipedi'de oku: Kürtaj

7. 1954

   Türkiye, Osmanlı borçlarının son taksitini ödedi.

   

   Düyûn-ı Umûmiye, 1881-1923 yılları arasında Osmanlı İmparatorluğu'nun iç ve dış borçlarını denetleyen ve imparatorluğun iktisadi bağımsızlığını yitirmesine yol açan kurumdur. Kurum, Türk Kurtuluş Savaşı'nın Türk zaferi ile sonuçlanmasının ardından imzalanan Lozan Antlaşması ile lağvedilmiştir.

   Vikipedi'de oku: Düyûn-ı Umûmiye

8. 1954

   Tokyo'da yapılan Dünya Serbest Güreş Şampiyonası'nda, Türkiye birinci oldu.

   

   Tokyo, Japonya'nın başkenti ve en kalabalık şehridir. 2023 yılında şehir merkezinde 14 milyondan fazla nüfusuyla, dünyanın en kalabalık kentsel alanlarından biridir. Tokyo ve altı komşu vilayetin bazı kısımlarını içeren Büyük Tokyo Bölgesi, 2024 yılı itibarıyla 41 milyon sakiniyle dünyanın en kalabalık metropol alanıdır.

   Vikipedi'de oku: Tokyo

9. 1944

   Nuri Demirağ'ın fabrikasında yapılan ilk Türk yolcu uçağı, İstanbul'dan Ankara'ya uçtu.

   

   Mehmet Nuri Demirağ, Türk iş insanı ve siyasetçidir. Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları inşaatının ilk müteahhitlerindendir. Türkiye'nin 10.000 kilometrelik demiryolu ağının 1250 km'lik bölümünün inşasını gerçekleştirmiştir. Mustafa Kemal Atatürk, kendisine yaptığı demiryolundan dolayı “Demirağ” soyadını vermiştir.

   Vikipedi'de oku: Nuri Demirağ

10. 1924

    Türkiye millî futbol takımı, Olimpiyat Oyunları kapsamındaki ilk millî maçında, Çekoslovakya'ya 5-2 yenildi.

    Çekoslovakya millî futbol takımı, 1920 - 1993 yılları arasında Çekoslovakya'yı uluslararası arenada temsil etmiş takımdır. En son 1990 İtalya Dünya Kupası'nda mücadele etmiş, bu kupada çeyrek finale kadar gelmeyi başarmış ve kupada şampiyon olacak olan Batı Almanya'ya 1-0 yenilerek kupaya veda etmiştir.

    Vikipedi'de oku: Çekoslovakya millî futbol takımı

11. 1571

    İspanyol İmparatorluğu, Venedik Cumhuriyeti ve Papalık Devleti, Osmanlı Devleti aleyhine ittifak kararı aldı.

    

    Papalık Devleti, resmî olarak Kilise Devleti, tarih boyunca İtalya Yarımadası'nda yer alan ve papanın askerî ve siyasi bakımlardan yönettiği devlet birimine verilen isimdi. Papalık sadece Katolik Kilisesi'ni dinî bakımdan yönetmekle kalmıyor; ordu oluşturuyor, savaş yapıyor ve barış antlaşmaları imzalıyordu.

    Vikipedi'de oku: Papalık Devleti

Doğumlar

• 2000 Berke Özer, Türk futbolcu
• 1996 Okben Ulubay, Türk basketbolcu
• 1994 Batuhan Artarslan, Türk futbolcu
• 1985 Tuğba Daşdemir, Türk Alp disiplini kayakçısı
• 1979 Burak Satıbol, Türk tiyatro oyuncusu
• 1978 Dilek Türkan, Türk ses sanatçısı
• 1972 Tardu Flordun, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu
• 1963 Nergis Kumbasar, Türk manken, oyuncu, sunucu ve senarist
• 1961 İsmail Kartal, Türk teknik direktör ve eski millî futbolcu
• 1958 Tuluğ Çizgen, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu
• 1957 Mehmet Özhaseki, Türk siyasetçi
• 1948 Bülent Arınç, Türk siyasetçi
• 1946 Sümeyra, Türk ses sanatçısı (ö. 1990)
• 1945 Meriç Başaran, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu
• 1915 Zeyyat Mandalinci, Türk siyasetçi (ö. 1990)

Ölümler

• 2017 Ali Tanrıyar, Türk hekim, siyasetçi ve spor adamı (d. 1914)
• 1994 Atilla Galatalı, Türk seramik sanatçısı (d. 1936)
• 1988 Karl Wittfogel, Alman-Amerikan dilbilimci tarihçi, türkolog, sinolog, öğretmen, yazar ve siyasetçi (d. 1896)
• 1983 Necip Fazıl Kısakürek, Türk şair, gazeteci ve yazar (d. 1904)
• 1974 Ulvi Uraz, Türk tiyatro ve sinema sanatçısı (d. 1921)
• 1970 Nizamettin Nazif Tepedelenlioğlu, Türk gazeteci ve yazar (d. 1901)
• 1724 Osmanzâde Ahmed Tâib, Osmanlı Divan şairi (d. ?)