Türkiye için tarihte bugün - 9 Mart

Olaylar

1. 2020

   Demokrasi ve Atılım Partisi kuruldu.

   

   Demokrasi ve Atılım Partisi, 9 Mart 2020 tarihinde Ali Babacan liderliğinde kurulan ve Türkiye'de faaliyet gösteren bir siyasi partidir. Parti tüzüğüne göre resmî kısaltması "DEVA Partisi" şeklindedir. Simgesi, içinde fidan silüeti olan su damlasıdır. TBMM'de 8 milletvekili ile temsil edilmektedir ve ortak grup çalışmaları gereği 8 milletvekilinin 8'i de Yeni Yol'dadır. Genel başkanı Ali Babacan'dır.

   Vikipedi'de oku: Demokrasi ve Atılım Partisi

2. 2007

   İsviçre'de, Ermeni çevrelerinin soykırım iddiasının inkârını suç sayan yasayı ihlal ettiği gerekçesiyle yargılanan İşçi Partisi lideri Doğu Perinçek, para cezasına çarptırıldı. Lozan Mahkemesi, 6 Mart'ta başlayan duruşmalar sonunda bugün verdiği kararda, Perinçek'i 90 gün hapis cezası karşılığında her günü 100 İsviçre Frangı (yaklaşık 115 YTL) olmak üzere 9 bin İsviçre Frangı para cezasına çarptırdı ve bu cezayı iki yıl tecil etti.

   

   Soykırım; ırk, canlı türü, siyasal görüş, din, sosyal durum veya başka herhangi bir ayırıcı özellikleri ile diğerlerinden ayırt edilebilen bir topluluk veya toplulukların bireylerinin, çıkâr amacıyla, bir plan çerçevesinde ve yok edilmeleri niyetiyle girişilen eylem ve sonuçlar bütünüdür.

   Vikipedi'de oku: Soykırım

3. 2003

   Siirt'te yapılan milletvekili ara seçimlerinde, iktidardaki AK Parti'nin Genel Başkanı Recep Tayyip Erdoğan da TBMM'ye girdi.

   

   2003 Türkiye Milletvekili Ara Seçimleri, TBMM 22. Yasama Dönemi üyelerinin belirlenmesi için 3 Kasım 2002'de yapılan milletvekili genel seçimlerinde AK Parti Milletvekili Mervan Gül, CHP Milletvekili Ekrem Bilek ve Bağımsız Milletvekili Fadıl Akgündüz'ün milletvekilliği düşürüldü. Bunun üzerine Siirt iӀi seçimlerinin itiraz üzerine Yüksek Seçim Kurulu tarafından iptal edilmesi nedeniyle 9 Mart 2003 tarihinde yapılan yenileme seçimleridir.

   Vikipedi'de oku: 2003 Türkiye milletvekili ara seçimleri

4. 1984

   Turgut Özal, Türk Ceza Kanunu'nda siyasi suç olmadığını söyledi.

   

   Türk Ceza Kanunu, kısaca TCK, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından 29 Eylül 2004'te kabul edilen, 12 Ekim 2004'te T.C. Resmî Gazete'de yayımlanan ve 1 Haziran 2005'te yürürlüğe giren yasadır. Amacı; "kişi hak ve özgürlüklerini, kamu düzen ve güvenliğini, hukuk devletini, kamu sağlığını ve çevreyi, toplum barışını korumak, suç işlenmesini önlemektir".

   Vikipedi'de oku: Türk Ceza Kanunu

5. 1978

   Nurettin Ersin, Kara Kuvvetleri Komutanlığı'na atandı.

   

   Nurettin Ersin Türk asker. Türk Silahlı Kuvvetlerinin 18. Genelkurmay Başkanı. Mehmetçik Vakfının kurucularından biridir.

   Vikipedi'de oku: Nurettin Ersin

6. 1971

   19 Adalet Partili, Süleyman Demirel'in çekilmesi için bir muhtıra hazırladı.

7. 1971

   Başsavcılık, Millî Nizam Partisi'nin (MNP) kapatılması istemiyle Anayasa Mahkemesi'ne başvurdu.

   

   Millî Nizam Partisi, Türkiye'de 1970'te kurulup 1971'de Anayasa Mahkemesi tarafından kapatılan kısa ömürlü bir İslamcı siyasi partiydi. 1950'lerde Demokrat Parti, 1960'larda da Adalet Partisi'nde örgütlenerek merkez sağ partiler içinde yer almayı tercih eden siyasal İslamcı akım, 26 Ocak 1970'te Millî Nizam Partisi (MNP) adıyla kuruldu.

   Vikipedi'de oku: Millî Nizam Partisi

8. 1971

   Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından, başarısız bir askeri darbe teşebbüsü yapıldı.

   9 Mart 1971 darbe teşebbüsü, Türkiye tarihinde başarılı olamamış ve emir-komuta zinciri dışında gelişmiş bir askeri darbe teşebbüsüdür.

   Vikipedi'de oku: 9 Mart 1971 darbe teşebbüsü

9. 1967

   Gölcük Tersanesi'nde "TCG Berk (D-358)" adlı refakat fırkateyninin yapımına başlandı. Türkiye'nin kendi olanaklarını kullanarak yaptığı ilk firkateynin yapımı, 1971 yılında tamamlandı.

   

   TCG Berk (D-358), 1971 yapımı Berk sınıfı bir refakat muhribidir.

   Fırkateyn veya Firkate, büyük gemileri destekleyen, nispeten küçük; çeşitli tonajlarda olmakla birlikte genelde 2000 - 4000 tonluk modern savaş gemisidir. Günümüz Batı donanmalarındaki destroyere tekabül eder.

   Vikipedi'de oku: TCG Berk (D-358) · Fırkateyn

10. 1957

    Türk ordusunun ilk kadın doktor subayı Sema Aran, teğmen rütbesiyle göreve başladı.

11. 1956

    Ali Sami Yen Stadyumu, Galatasaray'a devredildi.

    

    Ali Sami Yen Stadyumu, İstanbul'un Mecidiyeköy semtinde, Galatasaray Futbol Takımı'nın maçlarını oynadığı ve Galatasaray Spor Kulübü'nün 1 numaralı üyesi Ali Sami Yen'in adını taşıyan eski stadyumdur. Günümüzde stadyumun yerinde DenizBank'a ait Torun Center bulunmaktadır. 15 Ocak 2011'de Ali Sami Yen Stadyumu, maçlarını o zamanki adı Türk Telekom Arena olan Ali Sami Yen Spor Kompleksi'ne devretmiştir.

    Vikipedi'de oku: Ali Sami Yen Stadyumu

12. 1955

    Erzurum 9. Kolordu Komutanlığı 2 Numaralı Askeri Mahkemesi'nce, idama mahkûm edilen Sovyet casusları, İvan Adamidi ve Nikola Antonov asıldı.

    9. Kolordu, Türk Kara Kuvvetlerine bağlı 3. Ordu'nun kolordularından biridir. Komutanlığın karargâhı Erzurum'un Yakutiye ilçesinde bulunmaktadır. Doğu Anadolu Bölgesi ve Doğu Karadeniz'i Ermenistan'dan gelebilecek dış tehditlere karşı korumaktadır.

    Vikipedi'de oku: 9. Kolordu (Türkiye)

13. 1954

    Gazeteciler Cemiyeti ve Gazeteciler Sendikası; Meclis'te yaptığı bir konuşmada Yazı İşleri Müdürleri için "baldırı çıplak" tabirini kullanan DP İzmir Milletvekili Halil Özyörük'ü, Meclise ve DP Genel Başkanlığına çektikleri bir telgrafla protesto ettiler.

    

    Halil İbrahim Özyörük, Türk siyasetçi ve hukukçu, eski Türkiye İçişleri Bakanı, Adalet Bakanı ve Yüce Divan Başkanı'dır.

    Vikipedi'de oku: Halil Özyörük

14. 1954

    Yayın yoluyla suç işleyenlere ağır cezalar getiren yasa, Meclis'ten çıktı.

15. 1952

    Amerika Birleşik Devletleri'ni Türk modası sardı. Amerikan moda dergileri, İstanbul Sarısı, Türk Kırmızısı, Helva Beji, Fes Rengi gibi renklerden geçilmez oldu. Bir firma, Harem adı altında kozmetikler piyasaya sürdü.

    

    Harem, kelime kökeni; Akadca “örtmek, gizlemek, başkalarından esirgemek; ayırmak, tecrit etmek” mânalarındaki haramu olan harem kelimesi, Arapçada “korunan, mukaddes ve muhterem olan şey veya yer” anlamına gelir.

    Vikipedi'de oku: Harem

16. 1943

    Şükrü Saracoğlu'nun Başbakanlığındaki 13. Türkiye Hükûmeti istifa etti ve yine Şükrü Saracoğlu Başbakanlığında 14. Türkiye Hükûmeti kuruldu.

    

    13. Türkiye Hükûmeti veya I. Saracoğlu Hükûmeti, 9 Temmuz 1942 - 9 Mart 1943 tarihleri arasında görev yaptı.

    Vikipedi'de oku: 13. Türkiye Hükûmeti

17. 1930

    Atatürk, Antalya Müzesi'ni gezdikten sonra, Aspendos'ta incelemelerde bulundu.

    

    Antalya Müzesi, Antalya'da bulunan, dünya çapında bir heykel koleksiyonuna sahip arkeoloji müzesi.

    Aspendos veya Belkıs, Antalya ili Serik ilçesinde bulunan Belkıs köyünde yer alan antik tiyatrosuyla meşhur bir antik kenttir. Pamfilya'nın en zengin şehirlerinden birisidir.

    Vikipedi'de oku: Antalya Müzesi · Aspendos

18. 1929

    İstanbul'da "Matbaacılık Mektebi" açıldı.

    

    Matbaacılık ya da basımcılık, metin ve görüntülerin genellikle kâğıt gibi yüzeyler üzerine basılarak çoğaltılma işidir.

    Vikipedi'de oku: Matbaacılık

19. 1913

    Adapazarı İslam Ticaret Bankası kuruldu. (31 Mart 1937 tarihinde unvanı Türk Ticaret Bankası A.Ş. olarak değiştirilmiştir.)

20. 1764

    Padişah III. Mustafa tarafından yaptırılan Laleli Camii, ibadete açıldı.

    

    Laleli Camii, 1760-1763 yılları arasında Osmanlı padişahı III. Mustafa tarafından inşa ettirilmiş ve bulunduğu semte adını vermiş olan bir camidir. Caminin adı 3. Mustafa'nın velisi saydığı Laleli Baba'nın ismini bu ibadethaneye vermesinden gelir.

    Vikipedi'de oku: Laleli Camii

21. 1621

    İstanköylü Çelebi (Güzelce) Ali Paşa, sadrazamlıktan alınarak yerine Ohrili Hüseyin Paşa atandı.

    Güzelce Ali Paşa ya da Çelebi Ali Paşa, II. Osman saltanatı döneminde 23 Aralık 1619-9 Mart 1621 tarihleri arasında toplam bir yıl iki ay on yedi gün sadrazamlık yapmış Osmanlı komutanı ve devlet adamıdır. "Güzelce" lakabı "çok yakışıklı" olmasından dolayı verilmiştir.

    Vikipedi'de oku: Güzelce Ali Paşa

Doğumlar

• 1994 Okay Yokuşlu, Türk millî futbolcu
• 1991 Orhan Evci, Türk futbolcu
• 1983 Emre Kızılırmak, Türk oyuncu ve model
• 1980 Burçin Terzioğlu, Türk dizi ve sinema oyuncusu
• 1977 Atılay Uluışık, Türk tiyatro ve dizi oyuncusu
• 1950 Etyen Mahçupyan, Türk gazeteci ve yazar
• 1926 Kemal Horulu, Türk koşucu ve pornografik film yönetmeni (ö. 1991)

Ölümler

• 2024 Kayhan Yıldızoğlu, Türk sinema ve dizi oyuncusu (d. 1933)
• 2022 Murat Özer, Türk sinema eleştirmeni (d. 1966)
• 2020 Şevket Kazan, Türk avukat, siyasetçi ve eski Adalet Bakanı (d. 1933)
• 2018 Oğuz Türkmen, Türk gazeteci (d. 1939)
• 2016 Yaşar Kaya, Türk siyasetçi (d. 1938)
• 1967 Vala Nureddin, Türk gazeteci ve yazar (d. 1901)
• 1965 Ömer Altuğ, Türk bestekâr (d. 1907)

Bayramlar ve özel günler

• Erzurum'un Çat ilçesinin Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1918)
• Rize'nin Çayeli ilçesinin Rus ve Ermeni işgalinden kurtuluşu (1918)